Ευέλικτη Ζώνη

Το μάθημα «Αγωγή του Πολίτη» είναι στοιχείο ευελιξίας του νέου συστήματος και επεκτείνεται από το Δημοτικό στο Γυμνάσιο. Επίσης, η εφαρμογή αλλάζει μορφή. Στις πρώτες τάξεις του Δημοτικού, το μάθημα καλύπτεται από το αντικείμενο του «Περιβάλλοντος». Στις επόμενες τάξεις, κάθε 2-3 βδομάδες οι μαθητές καλούνται να επιλέξουν ανάμεσα σε μια γκάμα θεματικών ενοτήτων το θέμα το οποίο θα διαπραγματευθούν, με τη βοήθεια των εκπαιδευτικών και του υλικού που θα είναι διαθέσιμο στην αντίστοιχη ηλεκτρονική πλατφόρμα (περισσότερα στον Τομέα Ε). Ιδιαίτερη σημασία δίνεται στην διδασκαλία των ανθρώπινων δικαιωμάτων, από τις πρώτες τάξεις του σχολείου και με διαθεματικό τρόπο. Σηµειώνεται ότι το Συμβούλιο της Ευρώπης έχει εκδώσει συναφή εγχειρίδια εκπαίδευσης (Compass και Compassito) τα οποία έχουν εγκριθεί. Ενδεικτικά θέματα από τα οποία επιλέγουν οι μαθητές είναι τα εξής:

  1. Μαγειρική
  2. Πρώτες Βοήθειες
  3. Προσωπική & Δημόσια Υγιεινή
  4. Σεξουαλική Διαπαιδαγώγηση
  5. Επισκευές
  6. Ολυμπιακή Παιδεία
  7. Εθισμός – Ναρκωτικά
  8. Αγωγή Καταναλωτή
  9. Διάλογος & Δημοκρατία
  10. Τοπική Ιστορία
  11. Εθελοντισμός
  12. Διαδίκτυο & Ασφάλεια
  13. Οικολογία
  14. Οικιακή Οικονομία
  15. Θεατρική Αγωγή
  16. Ανθρώπινα Δικαιώματα

Επαγγελματικός Προσανατολισμός

Το νέο σύστημα εντάσσει τον επαγγελματικό προσανατολισμό στο επίκεντρο του σχολικού προγράμματος, όχι ως ξεχωριστό διδακτικό αντικείμενο, αλλά ως συμπλήρωμα στα συνδεόμενα μαθήματα. Έτσι για παράδειγμα, μέσα από τις Φυσικές Επιστήμες, ο μαθητής θα ενημερωθεί και για τα επαγγέλματα του ερευνητή, του τεχνικού, του ηλεκτρολόγου κτλ. Ιδιαίτερα κατά την Ευέλικτη Ζώνη θα δίνονται τέτοιες ευκαιρίες στους μαθητές, ενώ θα μπορούν παράλληλα να εξερευνήσουν τις κλίσεις, τις δυνατότητες και τις επαγγελματικές τους επιθυμίες μέσα από αντίστοιχα θέματα (πχ μαγειρική, πρώτες βοήθειες, επισκευές κτλ). Επίσης, η Πολιτεία αναλαμβάνει να διοργανώσει σχετικές εκδηλώσεις και διαλέξεις στα σχολεία της χώρας, όπου μεταξύ άλλων θα παρουσιάζεται και επικαιροποιημένη η εικόνα και η προοπτική της αγοράς εργασίας στη χώρα μας, καθώς επίσης αναλαμβάνει και την δημιουργία ιστοτόπου με όλα τα απαραίτητα στοιχεία για κάθε επάγγελμα ή ομάδα επαγγελμάτων, καθώς και για τα χαρακτηριστικά του εκπαιδευτικού συστήματος, την πανεπιστημιακή και την επαγγελματική εκπαίδευση. Στη διάθεση των μαθητών θα βρίσκονται και εγκεκριμένα σχετικά τεστ.

Μαθήματα Ενιαίου Λυκείου

Κύρια χαρακτηριστικά είναι η έμφαση στη Γενική Παιδεία, η ανάπτυξη δεξιοτήτων και η κοινωνικοποίηση του μαθητή. Περιέχονται παραδοσιακά μαθήματα, επεκτείνεται η διδασκαλία της Γεωμετρίας, αναμορφώνεται η διδασκαλία των Λατινικών στα πρότυπα των Αρχαίων ενώ μειώνεται ελάχιστα η διδασκαλία της Αρχαίας Ελληνικής, που θα περιλαμβάνει πλέον και κομμάτια του τυπικού της μέρους ως συμπλήρωμα του Γυμνασίου. Τα Θρησκευτικά αντικαθίσταται εν πολλοίς από το μάθημα «Ηθική & Φιλοσοφία», ενώ υπάρχει ως μάθημα επιλογής. Καταργούνται τα Project, καθώς η λογική τους εφαρμόζεται πλέον στο συνολικό πρόγραμμα. Η Κοινωνιολογία υπάρχει ως μάθημα κατεύθυνσης, αλλά επίσης εντάσσεται στα «Ηθική & Φιλοσοφία» και «Οικονομία & Πολιτική». Καθιερώνονται, τέλος, τα «Θέματα Τέχνης» και ως επιλογής η «Μουσική» και η «Θεατρική Αγωγή» ενώ για πρώτη φορά συγκροτείται διακριτή καλλιτεχνική κατεύθυνση. Στο πλαίσιο της ενοποίησης του Λυκείου, στα μαθήματα θα προστεθούν αντίστοιχες επαγγελματικές ενότητες ενώ καθιερώνεται η επιλογή επαγγελματικών μαθημάτων στη Β’ και Γ’ τάξη. Υπό συζήτηση είναι ένας συστηματικότερος τρόπος εισαγωγής της επαγγελματικής εκπαίδευσης στο ενιαίο σχολείο.

Στην Α’ Τάξη διδάσκονται μαθήματα Γενικής Παιδείας. Στην Β’ Τάξη διδάσκονται κατά πρώτο λόγο μαθήματα Γενικής Παιδείας και 1 μάθημα Επαγγελματικής Επιλογής και κατά δεύτερο λόγο μαθήματα κατεύθυνσης. Οι μαθητές καλούνται με βάση τα ενδιαφέροντά τους να επιλέξουν μία εκ των τριών θεμελιωδών κατευθύνσεων (Θεωρητική, Θετική ή Καλλιτεχνική). Στην Γ’ Τάξη οι μαθητές καλούνται να επιλέξουν με βάση τα ενδιαφέροντά τους 1 μάθημα Επαγγελματικής Επιλογής και μία εκ των 6 κατευθύνσεων που τους προσφέρουν μία πληθώρα επιλογών και δυνατοτήτων. Το πρόγραμμα συνοδεύεται από βασικά μαθήματα Γενικής Παιδείας.

Α Τάξη:

  • Ελληνική Γλώσσα & Λογοτεχνία
  • Αρχαία Ελληνική Γλώσσα & Γραμματεία
  • Αγγλικά
  • 2η Ξένη Γλώσσα [Γερμανικά ή Γαλλικά]
  • 3η Ξένη Γλώσσα [Ιταλικά ή Ισπανικά ή Κινέζικα ή Ρωσικά]
  • Ιστορία
  • Μαθηματικά
  • Βιολογία
  • Χημεία
  • Φυσική
  • Πληροφορική & Νέες Τεχνολογίες
  • Οικονομία & Πολιτική
  • Ηθική & Φιλοσοφία
  • Φυσική Αγωγή
  • Θέματα Τέχνης

Β Τάξη:

ΓΕΝΙΚΗ ΠΑΙΔΕΙΑ

  • Ελληνική Γλώσσα & Λογοτεχνία
  • Μαθηματικά
  • Αρχαία Ελληνική Γλώσσα & Γραμματεία
  • Οικονομία & Πολιτική
  • Αγγλικά
  • 2η Ξένη Γλώσσα [Γερμανικά ή Γαλλικά]
  • Ιστορία
  • Πληροφορική & Νέες Τεχνολογίες
  • Βιολογία
  • Χημεία
  • Φυσική
  • Ηθική & Φιλοσοφία
  • Θέματα Τέχνης
  • Φυσική Αγωγή

ΘΕΩΡΗΤΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ

  • Αρχαία Ελληνικά
  • Λογοτεχνία

ΘΕΤΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ

  • Μαθηματικά
  • Φυσική

ΚΑΛΛΙΤΕΧΝΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ

  • Σχέδιο & Χρώμα
  • Πολυμέσα & Μουσική

ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΕΠΙΛΟΓΗ

  • 3η Ξένη Γλώσσα [Ιταλικά ή Ισπανικά ή Κινέζικα ή Ρωσικά]
  • Δίκαιο & Νομοθεσία
  • Γεωγραφία & Περιβάλλον
  • Ηλεκτρολογία & Μηχανολογία
  • Αρχιτεκτονική & Διακόσμηση
  • Θεατρική Αγωγή

Γ Τάξη:

ΓΕΝΙΚΗ ΠΑΙΔΕΙΑ

  • Ελληνική Γλώσσα & Λογοτεχνία
  • Μαθηματικά
  • Φυσική
  • Αρχαία Ελληνική Γλώσσα & Γραμματεία
  • Ιστορία
  • Ξένη Γλώσσα (επιλογή)**
  • Ηθική & Φιλοσοφία
  • Φυσική Αγωγή
  • Θέματα Τέχνης

ΘΕΩΡΗΤΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ

  • Αρχαία Ελληνικά
  • Ιστορία
  • Λογοτεχνία
  • Λατινικά

ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ

  • Αρχαία Ελληνικά
  • Μαθηματικά
  • Κοινωνιολογία
  • Ιστορία / Φυσική

ΘΕΤΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ

  • Μαθηματικά
  • Φυσική
  • Βιολογία
  • Χημεία

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ

  • Μαθηματικά
  • Φυσική
  • Πληροφορική
  • Τεχνικό Σχέδιο

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ

  • Οικονομία
  • Μαθηματικά
  • Πληροφορική
  • Λογιστική

ΚΑΛΛΙΤΕΧΝΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ

  • Σχέδιο & Χρώμα
  • Κοινωνιολογία
  • Λογοτεχνία
  • Πολυμέσα & Μουσική

     ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΕΠΙΛΟΓΗ

  • Δίκαιο & Νομοθεσία
  • Θεολογία
  • Ιστορία Επιστήμης & Πολιτισμού
  • Ξένη Γλώσσα (επιλογή)
  • Αστρονομία
  • Γεωγραφία & Περιβάλλον
  • Ηλεκτρολογία & Μηχανολογία
  • Στατική & Δόμηση
  • Αγροτική Ανάπτυξη & Τρόφιμα
  • Επιχειρηματικότητα
  • Αρχιτεκτονική & Διακόσμηση
  • Θεατρική Αγωγή

Μαθήματα Γυμνασίου

Το ωρολόγιο πρόγραμμα στελεχώνεται από τα βασικά μαθήματα, με ορισμένα να ενοποιούνται. Συγκεκριμένα, η Αρχαία Ελληνική Γλώσσα ενοποιείται με την Αρχαία Ελληνική Γραμματεία, καθώς προωθείται το μοντέλο της διδασκαλίας των Αρχαίων Ελληνικών από δόκιμες μεταφράσεις, με παράλληλη ελαχιστοποίηση της διδασκαλίας του τυπικού της μέρους. Ακόμη, στην Α’ Τάξη επιχειρείται μια ομαλότερη εισαγωγή στις Φυσικές Επιστήμες με ενοποιημένο αντικείμενο που εισάγει τον μαθητή στη λογική της επιστημονικής μεθόδου και του πειραματισμού. Αντικείμενα όπως η Οικιακή Οικονομία, η Πολιτική Αγωγή, ο Πολιτισμός, ο Επαγγελματικός Προσανατολισμός κ.α. εντάσσονται στην Ευέλικτη Ζώνη. Στα Θρησκευτικά εντάσσονται ενότητες Ηθικής & Φιλοσοφίας, Παράδοσης, Ιστορίας των Θρησκειών και Θρησκειολογίας.

Α Τάξη: 

  • Ελληνική Γλώσσα & Λογοτεχνία
  • Μαθηματικά
  • Αρχές Φυσικών Επιστημών
  • Γεωγραφία
  • Πληροφορική & Τεχνολογίες
  • Αγγλικά
  • 2η Ξένη Γλώσσα [Γερμανικά ή Γαλλικά]
  • Ιστορία
  • Αρχαία Ελληνική Γλώσσα & Γραμματεία
  • Θρησκευτικά
  • Αγωγή του Πολίτη [Ευέλικτη Ζώνη]
  • Αισθητική Αγωγή [Φυσική Αγωγή, Μουσική, Εικαστικά]

Β Τάξη:

  • Ελληνική Γλώσσα & Λογοτεχνία
  • Μαθηματικά
  • Βιολογία
  • Γεωγραφία
  • Χημεία
  • Φυσική
  • Πληροφορική & Τεχνολογίες
  • Αγγλικά
  • 2η Ξένη Γλώσσα [Γερμανικά ή Γαλλικά]
  • Ιστορία
  • Αρχαία Ελληνική Γλώσσα & Γραμματεία
  • Θρησκευτικά
  • Αγωγή του Πολίτη [Ευέλικτη Ζώνη]
  • Αισθητική Αγωγή [Φυσική Αγωγή, Μουσική, Εικαστικά]

Γ Τάξη:

  • Ελληνική Γλώσσα & Λογοτεχνία
  • Μαθηματικά
  • Βιολογία
  • Γεωγραφία
  • Χημεία
  • Φυσική
  • Πληροφορική & Τεχνολογίες
  • Αγγλικά
  • 2η Ξένη Γλώσσα [Γερμανικά ή Γαλλικά]
  • Ιστορία
  • Αρχαία Ελληνική Γλώσσα & Γραμματεία
  • Θρησκευτικά
  • Αγωγή του Πολίτη [Ευέλικτη Ζώνη]
  • Αισθητική Αγωγή [Φυσική Αγωγή, Μουσική, Εικαστικά]

Μαθήματα Δημοτικού Σχολείου

Το ωρολόγιο πρόγραμμα ξεκινά με τα θεμελιώδη διδακτικά αντικείμενα και μέχρι την 6η τάξη εμπλουτίζεται ομαλά σε αντικείμενα και διδακτικές ώρες. Δίνεται έμφαση στα μαθήματα της Αισθητικής Αγωγής, τα οποία ενισχύονται στο ωράριο, ιδίως τα Εικαστικά. Το μάθημα «Περιβάλλον» λειτουργεί ως αντικείμενο Ευέλικτης Ζώνης και πραγματεύεται ζητήματα ηθικής, κοινωνικής, περιβαλλοντικής και επιστημονικής αγωγής. Η επιστημονική αγωγή στις 2 τελευταίες τάξεις προωθείται τόσο μέσα από τα «Θέματα Επιστήμης» όσο και από την Ευέλικτη Ζώνη, με έμφαση στην παρατήρηση, την υπόθεση εργασίας και τον πειραματισμό. Στην Ευέλικτη Ζώνη εντάσσεται και ό,τι έχει να κάνει με την θρησκευτική αγωγή. Η Φυσική Αγωγή περιλαμβάνει γενικά θέματα Γυμναστικής, Αθλητισμού, Διατροφής και Αγωγής Υγείας.

Α & Β Τάξη:

  • Ελληνική Γλώσσα
  • Μαθηματικά
  • Περιβάλλον
  • Αισθητική Αγωγή [Φυσική Αγωγή, Μουσική, Εικαστικά]

Γ Τάξη:

  • Ελληνική Γλώσσα
  • Μαθηματικά
  • Αγγλικά
  • Περιβάλλον
  • Αισθητική Αγωγή [Φυσική Αγωγή, Μουσική, Εικαστικά]

Δ Τάξη:

  • Ελληνική Γλώσσα
  • Μαθηματικά
  • Ιστορία
  • Αγγλικά
  • Περιβάλλον
  • Υπολογιστές
  • Αισθητική Αγωγή [Φυσική Αγωγή, Μουσική, Εικαστικά]

Ε & ΣΤ Τάξη:

  • Ελληνική Γλώσσα
  • Μαθηματικά
  • Γεωγραφία
  • Θέματα Επιστήμης
  • Ιστορία
  • Αγγλικά
  • 2η Ξένη Γλώσσα [Γερμανικά ή Γαλλικά]
  • Υπολογιστές
  • Αισθητική Αγωγή [Φυσική Αγωγή, Μουσική, Εικαστικά]
  • Αγωγή του Πολίτη [Ευέλικτη Ζώνη]

Σχολικά Βιβλία

Το σχολικό βιβλίο συνιστά σημαντικό εργαλείο για τον μαθητή. Τον φέρνει σε επαφή με τη γνώση και την πραγματικότητα, οφείλει όμως να δίνει χώρο στην δημιουργία, τον στοχασμό και την πρωτοβουλία. Παράλληλα, επιτελεί το ρόλο της εξοικείωσης του μαθητή με την διαδικασία της ανάγνωσης και κατ’ επέκταση της έρευνας, της μάθησης αλλά και της αισθητικής απόλαυσης. Πέρα από το καθαρό περιεχόμενο των βιβλίων που εν πολλοίς καθορίζεται από τα Προγράμματα Σπουδών, απαιτούνται διαφανείς και απλουστευμένες διαδικασίες για την προκήρυξη, τον τρόπο και την εποπτεία συγγραφής, την διαβούλευση επί του παραχθέντος υλικού, την διόρθωση κλπ. Η ευθύνη της όλης διαδικασίας καθώς και της εκτύπωσης ανήκει στην αντίστοιχη διεύθυνση του ΙΠΕΕ. Το Ινστιτούτο προκηρύσσει διαγωνισμό για την συγγραφή έκαστου διδακτικού πακέτου, έχοντας πλήρη εποπτεία της διαδικασίας συγγραφής μέσω εκπροσώπων. Στην διαδικασία καλούνται να συμμετέχουν εκτός ιδιωτών, δημόσιες υπηρεσίες, Ινστιτούτα, ερευνητικά κέντρα και τα Ελληνικά Πανεπιστήμια. Το ΙΠΕΕ μετά την ολοκλήρωση της συγγραφής και μιας τρίμηνης δημόσιας διαβούλευσης καταλήγει στην επιλογή των κατάλληλων βιβλίων που θα δοθούν ως επιλογές (πολλαπλό βιβλίο) στην εκπαιδευτική κοινότητα, που σε συνδυασμό με το ηλεκτρονικό υλικό θα δίνει σε μαθητές και εκπαιδευτικούς πολλαπλές πηγές μάθησης και έρευνας. Κάθε σχολική βιβλιοθήκη θα εμπλουτίζεται σε κάθε περίπτωση από περιορισμένο αριθμό αντιτύπων όλων των διαθέσιμων εγχειριδίων.

Στρατηγικός στόχος είναι η μείωση του όγκου και του κόστους των εγχειριδίων διδασκαλίας (σήμερα αριθμούνται περίπου 400 τίτλοι), ενώ σημαντική είναι η συμβολή των νέων τεχνολογιών. Στο πλαίσιο αυτό θα εξεταστούν ενοποιήσεις βιβλίων, καταργήσεις περιττών εγχειριδίων (καθιέρωση ενός και μόνο βιβλίου συν τον «φάκελο» του μαθήματος) και επέκταση της διάρκειας χρήσης τους (πρακτική του «ενιαίου βιβλίου»), ώστε να εξασφαλίζεται η συνοχή της ύλης και να αναπτυχθεί από τους μαθητές το αίσθημα σεβασμού απέναντι στο σχολικό βιβλίο. Επίσης, προωθούμε την εναρμόνιση της διδακτέας ύλης με το περιεχόμενο των βιβλίων όπως προαναφέρθηκε. Βάσει ειδικών μελετών για τα σχολικά βιβλία, θα δοθούν νέες κατευθύνσεις συγγραφής ώστε αυτά να υποβοηθούν την διδακτική διαδικασία και όχι να την διαμορφώνουν και να την επιβάλλουν.

Απαιτείται η εφαρμογή των πλέον σύγχρονων παιδαγωγικών προσεγγίσεων, η σύγχρονη και στοχευμένη εικονογράφηση που συνδέεται με την τέχνη, η βάση εκκίνησης πάνω σε προϋπάρχουσες γνώσεις, η αποσυμφόρηση του επουσιώδους προς όφελος της ανάλυσης του ουσιώδους, οι πρακτικές και ερευνητικές εφαρμογές που να έχουν άμεση σχέση με την πραγματικότητα και την καθημερινότητα του μαθητή. Επιπλέον, πρέπει να δίνεται βάρος στην προώθηση ανθρωπιστικών αξιών όπως η ισότιμη αναφορά στα 2 φύλα, τα ΑΜΕΑ, ξένους πολιτισμούς, η προαγωγή του διαλόγου, της δημοκρατίας κλπ. Εδώ δρουν επικουρικά τα Αναλυτικά Προγράμματα όπως περιγράφηκαν παραπάνω. Η γλώσσα θα πρέπει να είναι λιτή, απέριττη και κατανοητή για το επίπεδο του μαθητή. Να παρέχει απλοποιημένη εκδοχή της γνώσης και να είναι επιστημονικά αυστηρή στις μεγάλες τάξεις.

Όσον αφορά ειδικότερα ζητήματα, όλα τα σχολικά βιβλία αποτελούν ιδιοκτησία των μαθητών από την στιγμή που τους παραδίδονται δωρεάν. Οι μαθητές καλούνται στο τέλος της χρονιάς να επιστρέφουν, ωστόσο, εκείνα τα σχολικά βιβλία, τα οποία δεν τους χρειάζονται και βρίσκονται σε άριστη κατάσταση. Επίσης, κάθε σχολική μονάδα οφείλει να ενημερώνει την αντίστοιχη υπηρεσία για τα αποθέματα βιβλίων της μετά τη λήξη του σχολικού έτους, ώστε να αποστέλλονται τα απολύτως απαραίτητα εγχειρίδια για την επόμενη χρονιά. Ταυτόχρονα, ενισχύεται η ψηφιακή διασύνδεση μέσω της καθιέρωσης αποκλειστικά ηλεκτρονικών σχολικών εγχειριδίων, υλικών εργασίας και λογισμικών. Συγκεκριμένα, εγχειρίδια όπως Λεξικά, Γραμματικές, Συντακτικά, Εγχειρίδια Επαγγελματικού Προσανατολισμού κ.α. καθώς και οι «Οδηγίες Εκπαιδευτικού» θα είναι διαθέσιμες μόνο σε ηλεκτρονική μορφή ή λογισμικό, με ελεύθερο και ανοιχτό εμπλουτισμό (π.χ. Εικαστικά). Εκτιμάται πως η εξοικονόμηση σε υλικά (χαρτί, μελάνι κλπ) θα είναι αξιοσημείωτη, όπως σημαντική θα είναι και η ελάφρυνση της σχολικής τσάντας, χωρίς μείωση της ποιότητας του μαθήματος. Όσον αφορά το ωρολόγιο πρόγραμμα, προτείνουμε τον διαχωρισμό της Αισθητικής και Φυσικής Αγωγής, της Ευέλικτης Ζώνης και παρεμφερών δραστηριοτήτων σε μια διακριτή βαθμίδα μετά τη λήξη των υπόλοιπων μαθημάτων, ώστε να συνδέονται με ένα ολοήμερο πρόγραμμα και διαφορετική προσέγγιση διδασκαλίας. Με αυτό τον τρόπο επιτυγχάνεται η αναγκαία αύξηση της διάρκειας της διδακτικής ώρας κατά 15’.

Προγράμματα Σπουδών & Ύλη

Ο εξορθολογισμός των μαθημάτων και της διδακτέας ύλης σε συνεργασία με τους αντίστοιχους επιστημονικούς φορείς, στην κατεύθυνση της μείωσης του τεράστιου όγκου της και της εξειδίκευσης που επακόλουθα περιέχει, αποτελεί κύρια στόχευση. Γι’ αυτό τον λόγο δρομολογείται η σύσταση του Ινστιτούτου Παιδαγωγικής Έρευνας & Επιμόρφωσης (ΙΠΕΕ) αντί του ΙΕΠ, με αρμοδιότητα μεταξύ άλλων την συνολική αναδιαμόρφωση των Προγραμμάτων Σπουδών υπό τη μορφή παιδαγωγικών στόχων (benchmarks) και όχι γνωσιοκεντρικά υπό τη μορφή καταλόγων διδακτικής ύλης, την συνεχή εκπαιδευτική έρευνα και αξιολόγηση του εκπαιδευτικού συστήματος, τον συντονισμό της ανανέωσης των μεθόδων διδασκαλίας καθώς και την επίβλεψη της συγγραφής και ανανέωσης των σχολικών βιβλίων. Ο εξορθολογισμός της διδακτέας ύλης γίνεται με γνώμονα:

  1. Την αφαίρεση ύλης που θεωρείται υπερβολικά ανεβασμένου επιπέδου για μια τάξη
  2. Την αφαίρεση ύλης εγκυκλοπαιδικού περιεχομένου με επουσιώδη χαρακτήρα
  3. Την αφαίρεση ύλης που επικαλύπτεται από άλλα μαθήματα ή αναφέρεται σε άλλες τάξεις
  4. Την αφαίρεση ύλης που αντίκειται στη λογική των νέων Αναλυτικών Προγραμμάτων
  5. Την σύνδεση της διδακτέας ύλης με το περιεχόμενο των εγχειριδίων με βαθμούς ελευθερίας
  6. Τον εμπλουτισμό της ύλης με στοιχεία διαπολιτισμικής και επαγγελματικής εκπαίδευσης
  7. Τον εκσυγχρονισμό της ύλης στα δεδομένα και τα στοιχεία του 21ου αιώνα

Έτσι το σχολείο απελευθερώνεται από τον αγώνα κάλυψης μιας ατέλειωτης ύλης και αφομοίωσης στεγνών πληροφοριών και επικεντρώνεται στον ίδιο τον μαθητή και τις ανάγκες του. Ταυτόχρονα, ο συνολικός σχεδιασμός των Προγραμμάτων Σπουδών από μία και μοναδική δομή σε συνεργασία με τους εκπαιδευτικούς, θα ενισχύσει τον χαρακτήρα της 12ετούς «ενιαίας» εκπαίδευσης, εξαλείφοντας επικαλύψεις ύλης, ανώμαλες μεταβάσεις (π.χ. Δημοτικό à Γυμνάσιο) κλπ. Τα νέα προγράμματα σπουδών παραμένουν διατηρούν διακριτά μαθήματα υπό ευρύτερες κατηγορίες, ενισχύουν όμως στην πράξη τη λογική της διαθεματικότητας και της συνέχειας τόσο ανάμεσα στα επιμέρους μαθήματα (οριζόντιος άξονας) όσο και ανάμεσα στις τάξεις και τις δομές εκπαίδευσης (κάθετος άξονας). Προωθείται για παράδειγμα η άτυπη διαμόρφωση θεματικών κύκλων που θα εντάσσονται στα επιμέρους μαθήματα από διαφορετικές οπτικές (π.χ. Ευρωπαϊκή Ένωση, Ανθρώπινα Δικαιώματα, ΜΜΕ, Οικολογία κλπ). Η λογική της ολιστικής μάθησης υποστηρίζεται από ανάλογες μεθόδους διδασκαλίας (ομαδοσυνεργατική, ανακαλυπτική, βιωματική, πολυμεσική, τέχνη κλπ), όπου προβλέπεται συστηματική επιμόρφωση των εκπαιδευτικών. Η νέα λογική αποστασιοποιείται από τις πρακτικές κωδικοποιημένης γνώσης και κατάρτισης (codified knowledge) προς όφελος μιας στερεής, ενιαίας Γενικής Παιδείας.

Πιστεύουμε επίσης πως απαιτείται ελεγχόμενη ευελιξία στο σχολικό πρόγραμμα και απελευθέρωση της δράσης του εκπαιδευτικού. Σε αυτό το πλαίσιο, κάθε σχολική μονάδα ανάλογα τις δυνατότητες και τις ιδιαιτερότητές της μπορεί να μεταβάλλει το ωράριο ή και να προσθέσει νέα αντικείμενα, ενημερώνοντας την αντίστοιχη Διεύθυνση Παιδείας για έγκριση. Σε αυτή τη διαδικασία καλείται να συμμετέχει και η Τοπική Αυτοδιοίκηση με προτάσεις προς τις σχολικές μονάδες. Την δυνατότητα αυτή παρέχει η διεύρυνση του θεσμού του Ολοήμερου Σχολείου και των ελεύθερων ωρών (Τομέας Δ). Ακόμη, δίνεται μεγάλη ευελιξία στο Λύκειο, όπου ο προγραμματισμός των κατευθύνσεων και των μαθημάτων επιλογής προσφέρει πολλές δυνατότητες προσαρμογής του προγράμματος στα μέτρα κάθε μαθητή. Ευελιξία στο Δημοτικό και το Γυμνάσιο παρέχεται μέσα από τα μαθήματα «Περιβάλλον» και «Αγωγή του Πολίτη».